1. Dwa równoległe źródła obowiązków
Art. 209¹ Kodeksu pracy dotyczy systemu pierwszej pomocy dla pracowników: środków, łączności i wyznaczonych osób. § 20 i § 21 rozporządzenia oświatowego odnoszą się do wyposażenia pomieszczeń placówki w apteczki oraz przeszkolenia pracowników. Wdrożenie powinno objąć oba porządki, a liczba osób wyznaczonych musi odpowiadać wielkości placówki, zmianowości, urlopom, wyjściom grupowym i rozmieszczeniu budynków.
- pisemne wyznaczenie osób i aktualna lista kontaktowa
- zapewnienie obsady podczas całego czasu pracy placówki
- uwzględnienie zastępstw, wycieczek i pracy poza budynkiem
- dostęp do telefonu lub innego środka łączności
2. Apteczki: rozmieszczenie i dostępność
Rozporządzenie oświatowe wskazuje w szczególności pokój nauczycielski, świetlicę, kuchnię, laboratoria i pracownie. W przedszkolu rozmieszczenie należy przełożyć na faktyczną funkcję pomieszczeń i czas dotarcia do wyposażenia. § 44 ogólnych przepisów BHP wymaga, aby apteczki były łatwo dostępne, oznakowane, a przy nich znajdowały się instrukcje i wykazy przeszkolonych pracowników.
- apteczka nie może być niedostępna z powodu zamkniętego gabinetu
- miejsce musi być oznakowane i znane całemu personelowi
- zawartość i terminy należy kontrolować według przyjętego harmonogramu
- dostęp dzieci należy ograniczyć bez utrudniania szybkiego dostępu dorosłych
3. Skład apteczki nie jest jedną ustawową listą
Przepisy nie tworzą jednego uniwersalnego wykazu wyposażenia dla każdego przedszkola. Ilość, usytuowanie i wyposażenie punktów pierwszej pomocy oraz apteczek pracowniczych ustala się w porozumieniu z lekarzem sprawującym profilaktyczną opiekę zdrowotną, z uwzględnieniem zagrożeń. Dodatkowe wyposażenie dla dzieci powinno wynikać z analizy zdarzeń, liczby i wieku podopiecznych, odległości od pomocy medycznej oraz indywidualnych potrzeb zdrowotnych.
- nie przechowuj przeterminowanych ani nieopisanych materiałów
- oddziel wyposażenie ratunkowe od leków indywidualnych
- ustal zasady uzupełniania po każdym użyciu
- zabezpiecz środki przed wilgocią, zabrudzeniem i nieuprawnionym dostępem
4. Szkolenie ma przygotować do realnych scenariuszy
Zakres powinien obejmować ocenę bezpieczeństwa, reakcję dziecka, wezwanie pomocy, RKO niemowlęcia i dziecka, użycie AED, zadławienie, utratę przytomności, drgawki, anafilaksję, urazy i krwawienia. Ćwiczenia powinny uwzględniać organizację konkretnej placówki: kto przejmuje grupę, kto przynosi apteczkę, kto wzywa zespół ratownictwa i kto otwiera bramę.
- ćwiczenia na fantomach niemowlęcia i dziecka
- scenariusze w sali, na placu zabaw i podczas wyjścia
- komunikacja z dyspozytorem 112 lub 999
- krótkie odprawy przypominające po zmianach kadrowych
5. Procedura alarmowa i podział ról
Procedura powinna być krótka, dostępna i możliwa do wykonania pod presją. Personel musi znać dokładny adres, sposób wejścia do budynku, nazwę grupy i miejsce spotkania z ratownikami. Należy przewidzieć, że osoba udzielająca pomocy nie może równocześnie opiekować się całą grupą, telefonować do rodzica i oczekiwać przy bramie.
- ratownik: ocena stanu i udzielanie pomocy
- łączność: wezwanie 112/999 i kontakt z rodzicem
- opieka: przejęcie pozostałych dzieci
- logistyka: apteczka, AED, otwarcie wejścia i doprowadzenie zespołu
6. Choroby przewlekłe i leki ratunkowe
W przypadku dziecka z ryzykiem anafilaksji, padaczką, cukrzycą lub inną chorobą przewlekłą potrzebna jest indywidualna organizacja opieki uzgodniona z rodzicami i personelem medycznym. Dokument powinien opisywać rozpoznawalne objawy, lokalizację leku, osoby przygotowane do działania, numery kontaktowe i sposób postępowania. Procedurę trzeba przećwiczyć bez ujawniania zbędnych danych zdrowotnych osobom nieuprawnionym.
- aktualne zalecenia odnoszące się do konkretnego dziecka
- szybki i kontrolowany dostęp do leku ratunkowego
- plan zastępstwa na wypadek nieobecności kluczowej osoby
- okresowy przegląd po zmianie zaleceń lub organizacji
